Wrzody żołądka u koni

wrzody na żołądka u konia

Wrzody na żołądka u konia – narastający problem
Wrzody żołądka występują u koni coraz częściej. W przypadku koni wierzchowych przyczyniają się do tego głównie podawanie zbyt dużych ilości paszy treściwej i zbyt małe ilości paszy objętościowej, zbyt intensywny trening, zbyt częsty stres związany z transportem i udziałem w zawodach. Rośnie również liczba dotkniętych chorobą wrzodową koni rekreacyjnych, może wynosić nawet 40-50%. To bardzo niepokojąca tendencja. Oprócz błędów w żywieniu jednym z głównych tego powodów jest stres towarzyszący życiu na wybiegu, gdzie brak trawy spowodowany zgromadzeniem zbyt dużej ilości koni w za małej przestrzeni i karmienie ich w jednym miejscu zmusza je do walki o pożywienie. Najmniej przypadków notuje się u koni trzymanych na łąkach, które z reguły niewiele pracują, nie stresują się, a ich dieta jest bogata w błonnik. Dzięki temu jedynie około 10% koni trzymanych na łąkach cierpi na chorobę wrzodową.

Objawy wrzodów u koni bywają rozmaite
Oznaki nie są specyficzne i występują indywidualnie dla każdego przypadku. U koni ze stwierdzoną chorobą wrzodową obserwuje się następujące objawy:
– Pasza treściwa jest jedzona łapczywie, jednak większe ilości nie są zjadane w całości
– spadek masy mięśniowej
– częste unoszenie górnej wargi
– lekkie kolki
– biegunka wodnista
– przeżuwanie niezwiązane z przeżuwaniem pokarmu
– łykawość lub tkanie
– zwiększone wydzielanie śliny
– nieprzyjemny zapach z pyska
– pogorszenie stanu ogólnego
– matowa sierść
– osowiałe spojrzenie
– zgrzytanie zębami
– brak chęci do pracy
Jeśli u konia występują powyższe symptomy, należy wziąć pod uwagę możliwość występowania wrzodów. Pewną diagnozę można postawić jedynie po wykonaniu gastroskopii.

Żołądek konia
Żołądek konia składa się z części gruczołowej i części bezgruczołowej, pokrytej błoną śluzową. Część gruczołowa produkuje dodatkowo kwasy żołądkowe i enzymy trawienne, chroniona przez specjalną warstwę przed własnymi sokami trawiennymi.
Żołądek konia nastawiony jest na stały pobór pokarmu, dlatego stale produkuje kwasy. Są one buforowane m. in. przez zasadową ślinę, która produkowana jest w zwiększonych ilościach dzięki przyjmowaniu paszy objętościowej.

Jak powstają wrzody żołądka u konia?
Wrzody żołądka pojawiają się najczęściej tam, gdzie mechanizm ochrony błony śluzowej żołądka jest osłabiony i występujące kwasy powodują podrażnienie i uszkodzenie błony śluzowej. Powodów tego osłabienia może być wiele. Poniżej kilka przykładów:

Stres
Konie mogą być narażone na stres fizyczny bądź psychiczny, w wyniku którego pogarsza się ukrwienie w żołądku i jelitach. Za tym idzie zmniejszenie zdolności regeneracyjnych błony śluzowej i zmniejszenie produkcji ochronnych substancji, śluzu i buforów kwasowych. Żołądek staje się podatny na wrzody.

Trening
Podczas intensywnego treningu, przede wszystkim galopu, zwiększa się nacisk na żołądek, prowadzący do “zalewania” kwaśną treścią części bezgruczołowej i podrażniania jej. Sprzyja to powstawaniu wrzodów.

Chów
Trzymanie konia w warunkach niezgodnych z jego potrzebami lub niepokoje w stadzie w przypadku chowu grupowego, brak spokoju podczas posiłków zwiększają ryzyko wrzodów.

Leczenie farmakologiczne
Niektóre leki mogą zaburzać mechanizmy obronne błony śluzowej i sprzyjać jej podrażnieniu lub nawet powstawaniu wrzodów.

Żywienie
Przypadające na pojedynczy posiłek duże dawki zawierającej zboża paszy treściwej, nie przetworznej dla zwiększenia przyswajalności, a także zbyt oszczędne podawanie siana, sprzyjają rozwojowi wrzodów żołądka u koni. Łatwo rozpuszczalne węglowodany ze zbóż powodują powstawanie kwasów organicznych w żołądku. Obniża się przy tym wartość pH i zwiększa ryzyko podrażnienia błony śluzowej. Kolejnym problemem związanym z paszą treściwą jest jej szybkie przyjmowanie. Na spożycie kilograma owsa duży koń potrzebuje około 10 minut, produkuje w tym czasie około litra śliny. Dla porównania na kilogram siana zużywa do 40 minut, produkując przy tym około 4 litrów śliny. Duże ilości śliny są ważne ze względu na zawartość w niej sporych ilości dwutlenków o działaniu buforującym kwaśne treści żołądka. Intensywne naślinianie i przeżuwanie paszy prowadzi do powstania wilgotnej masy pokarmu, którą szybko nasącza kwaśna treść żołądka (działanie antybakteryjne). W przypadku łapczywego pobierania paszy treściwej powstaje stosunkowo sucha papka, którą soki trawienne przenikają wolniej, co zwiększa ryzyko wystąpienia nieprawidłowej fermentacji przy udziale bakterii występujących w paszy. Procesy fermentacyjne mogą znów podrażniać błonę śluzową żołądka.
Kolejnym czynnikiem sprzyjającym powstawaniu wrzodów jest zła jakość paszy. Żołądek i jelita koni są bardzo delikatne. Nie należy skarmiać paszy spleśniałej czy zanieczyszczonej nie tylko ze względu na możliwość wystąpienia wrzodów, ale również kolki.
Należy wziąć pod uwagę, że częstsze podawanie możliwie małych porcji paszy treściwej jest znacznie lepsze niż mniejsza ilość dużych porcji.

Owrzodzenie w bezgruczołowej części żołądka wynika przede wszystkim ze stosowania złych praktyk żywieniowych i intensywnych jednostek treningowych. Wrzody w części gruczołowej żołądka pojawiają się natomiast przede wszystkim wtedy, gdy zniszczeniu ulega jej warstwa ochronna. Winę ponosić może stres lub farmakologia.

Dobre praktyki żywieniowe – Alfa i Omega choroby wrzodowej

Wrzody u konia mogą powstać w przeciągu kilku dni. Proces leczenia potrwać musi, zależnie od nasilenia zmian, kilka tygodni. Aby dał trwałe rezultaty, należy bezwzględnie wyeliminować takie czynniki jak stres, chów niezgodny z potrzebami konia czy dotychczasowe złe praktyki żywieniowe!

Koniom z występującymi wrzodami lub narażonym na wrzody należy zapewnić wystarczające ilości siana (1,2 kg-1,5 kg na 100 kg masy ciała), podzielonego na minimum 3 porcje dziennie. Rację paszy treściwej wyznacza się na podstawie obciążenia pracą. Wykonujące lekką pracę pod siodłem konie rekreacyjne wymagają niewielkiej ilości bogatej w zboża paszy treściwej. Inaczej wygląda sytuacja koni sportowych, które z reguły nie mogą obejść się bez paszy treściwej. W ich przypadku należy zminimalizować ilość paszy treściwej na posiłek, jako maksimum zwykło się przyjmować 0,3 kg na 100 kg masy ciała. My zalecamy jeszcze mniej, optymalnie 0,2 kg na 100 kg masy ciała. W zależności od zapotrzebowania na paszę treściwą należy podzielić ją na przynajmniej trzy posiłki dziennie, a najlepiej jeszcze zwiększyć liczbę posiłków. Aby zmniejszyć produkcję kwasów w żołądku, istotne jest podawanie siana przed paszą treściwą!

RolandDla wspierania procesów regeneracji w chorobie wrzodowej, a także profilaktycznie, należy wzbogacić dietę w specjalne składniki. Zawarte w nich substancje czynne powinny mieć następujące obszary działania:

Redukcja stresu u konia (np. Magnesium, Tryptophan, np. Epona Headvit)
Ochrona śluzówki u konia (np. pektyny, wytłoki jabłkowe, łuska babki płesznik)
Ochrona komórek żołądka u koni (Antyoksydacja, np. Vitamin E, C i selen, np. Epona Strongvit)
Działanie przeciwzapalne (np. zioła na wrzody i kwasy omega 3 z oleju lnianego)
Buforowane kwasów (np. tlenek magnezu, dwuwęglan sodu, bentonit np. Epona Detox Aktiv)

Magenfein musli z naszej oferty okazało się bardzo skuteczne w praktyce również w przypadku poważnych, ostrych zmian chorobowych. Zawarte w nim specjalne składniki odżywcze aktywnie buforują kwasy żołądkowe i w bezpieczny sposób dostarczają koniowi ważnych składników odżywczych, zapewniając utrzymanie masy ciała i masy mięśniowej w okresie rekonwalescencji. W niektórych przypadkach lub profilaktycznie sprawdził się fantastycznie nasz preparat Detox.

Autor: Roland Ashinger – EPONA Horsefeed GmbH

Komentarzy

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

nine + fifteen =